Analiza kosztów

Najgłębsza tabela kosztów w bilans.ai — wszystkie wydatki rozbite na kategorie, dostawców i okresy, z trendami, porównaniami i kliknięciem zejścia aż do konkretnej faktury.

Do czego służy

Analiza kosztów to jedna tabela, trzy spojrzenia. Te same dane (wszystkie faktury kosztowe netto z KSeF) możesz przeglądać w trzech układach — czasowo, po kategoriach albo po dostawcach. Wybór, po jakim układzie patrzysz, to picker u góry.

Pod każdym wierszem jest podpowiedź: gdzie konkretnie idą pieniądze, ile się zmieniło od ostatniego miesiąca, czy trend rośnie, czy spada. Klik w dowolny wiersz rozwija go głębiej — np. rok → kwartały → miesiące, kategoria → wszystkie faktury z tej kategorii.

Koszty i Sprzedaż mieszkają teraz w jednym widoku Analizy — przełączasz się między nimi tabami Koszty / Sprzedaż na górze. To ta sama tabela i te same hierarchie, tylko inny strumień faktur.

Trzy hierarchie

Picker na górze tabeli — wybierasz po czym chcesz patrzeć na koszty. Wszystkie układy pokazują te same dane, tylko ułożone inaczej.

Okres

Rok → kwartały → miesiące

Drill-down czasowy. Zaczynasz od sum rocznych, klikasz w rok — rozwijają się kwartały, klikasz w kwartał — miesiące. Najlepiej do sprawdzania, czy koszty rosną w czasie, kiedy są szczyty, jaka jest sezonowość.

Kategorie

Według drzewa kategorii firmy

Podział na kategorie kosztowe (paliwo, najem, usługi obce, materiały itd.). Kategorie pozycji faktur przypisuje AI, a kategoria całej faktury wynika z przewagi kategorii jej pozycji. Klik w kategorię → wszystkie faktury z tej kategorii w wybranym okresie.

Dostawcy

Kto wystawił fakturę

Wszyscy dostawcy z imienia i nazwy. Sortowane od największych do najmniejszych. Klik w dostawcę → wszystkie faktury od tego dostawcy. Łatwo zobaczyć, do kogo idzie najwięcej pieniędzy.

Kolumny tabeli

W każdym wierszu (kategoria, dostawca albo okres) znajdziesz poniższe kolumny — wszystko, czego potrzebujesz, żeby ocenić ten wycinek kosztów bez klikania w szczegóły:

  • Grupowanie — nazwa kategorii, dostawcy albo okresu. Klikalna, rozwija drill-down.
  • Sparkline — mała linia trendu w obrębie wybranego okresu (np. miesiąc po miesiącu dla roku). Widzisz wzrost lub spadek bez patrzenia w liczby. Gdy okres jeszcze trwa, jego dalszą część pokazuje prognoza linią przerywaną.
  • Bieżący okres — kwota netto za wybrany okres (rok, kwartał, miesiąc — zależnie od pickera czasu).
  • Prognoza okresu — wykonanie wybranego okresu uzupełnione prognozą do jego końca; dla okresu zamkniętego kolumna pokazuje „—". W trybie Pozostała prognoza kolumna ma taki nagłówek i pokazuje samą prognozę do końca okresu. Metodę i tryb kolumny wybiera się w Ustawieniach prognoz (ikona trendu w górnym pasku, od planu Pro) — tabela nie ma własnych ustawień prognozy.
  • Poprzedni okres — kwota za poprzedni okres tego samego typu (np. poprzedni miesiąc, kwartał).
  • Δ vs poprzedni okres — różnica procentowa. Kolor zależy od kierunku: czerwony, gdy koszt wzrósł, zielony, gdy spadł (różnice poniżej 0,5% traktujemy jako brak zmiany — ±0%).
  • Poprzedni rok — kwota za ten sam okres rok wcześniej (np. luty 2026 vs luty 2025).
  • Δ vs rok temu — różnica procentowa rok do roku. Bardziej miarodajne niż delta miesięczna dla biznesów sezonowych.
  • Narastająco r/r — mini-wykres dwóch krzywych (bieżący rok vs analogiczny okres rok wcześniej, narastająco) z różnicą kwotową i procentową obok. Pokazuje, czy jesteś po tym roku „przed" czy „za" wzorcem z ubiegłego roku.

Drill-down do faktur

Każdy wiersz w tabeli kończy się w którymś momencie listą konkretnych faktur składających się na tę kwotę. Klikasz w kategorię „Paliwo" → widzisz wszystkie faktury paliwowe. Klikasz w dostawcę „Orlen" → wszystkie faktury Orlen w wybranym okresie.

Lista faktur zawiera: datę wystawienia, numer, dostawcę i jego NIP, kategorię (edytowalną w miejscu), kwoty netto, VAT i brutto oraz tagi i notatki. Kolumny są sortowalne, a lista paginowana po 10 pozycji. Klik w numer faktury otwiera podgląd XML — surowy dokument w formie wystawionej przez dostawcę w KSeF, łącznie z pozycjami, stawkami VAT i danymi formalnymi.

Panel koncentracji (Max+)

Po prawej stronie tabeli, na planie Max i wyższych, pojawia się panel koncentracji: wskaźnik HHI, etykieta poziomu ryzyka i pierwsza piątka dostawców z udziałem w sumie kosztów. Pomaga zobaczyć, czy nie jesteś za bardzo zależny od jednego dostawcy albo czy jedna kategoria nie zżera ponad połowę budżetu. Krzywa Lorenza i pełna analiza są na osobnej stronie — opisuje je artykuł Koncentracja.

Skala i okresy — przełączniki pomocnicze

Tabelę otaczają przełączniki, które warto znać:

  • Skala (groszowo / 1k / 1M) — w stopce tabeli; wartości wyświetlane w pełnych złotówkach albo zaokrąglone do tysięcy lub milionów. Przydatne, gdy patrzysz na firmę z dużymi obrotami i nie chcesz mieć siedmiu cyfr w komórce.
  • Picker okresu (rok / kwartał / miesiąc) plus przyciski poprzedni / następny nawigujące między okresami. Domyślnie startujesz na roku bieżącym.
  • Eksport — pobranie bieżącej tabeli do CSV lub XLSX, plus przycisk odświeżenia danych.

Skalę pamiętamy między wizytami. Hierarchię i okres możesz utrwalić linkiem (z parametrami w adresie), ale domyślnie strona startuje na bieżącym roku i hierarchii Okres.

Wykluczanie wierszy z podsumowania

Każdy wiersz na pierwszym poziomie ma checkbox — odznaczając go, wykluczasz pozycję z podsumowania (np. żeby zobaczyć koszty bez jednego dużego dostawcy). Suma na dole przelicza się bez wykluczonych pozycji. Stopka pokazuje, ile pozycji ukryto, a przycisk Pokaż wszystko resetuje wybór.