Analiza zmian (waterfall)
Strona rozkłada różnicę między okresem bieżącym a porównawczym na wkłady pojedynczych pozycji — kategorii, dostawców albo klientów. Parę okresów ustawiasz na osi czasu, wynik czytasz z czterech kafelków, pary wykresów i tabeli kontrybucji.
Do czego służy
Analiza zmian odpowiada na pytanie, z czego składa się różnica między dwoma okresami. Wybierasz strumień (koszty albo sprzedaż), parę okresów i wymiar podziału, a strona rozkłada łączną zmianę na wkłady pojedynczych pozycji — kategorii, dostawców albo klientów.
Zamiast pojedynczej liczby „koszty wzrosły o 18 000 zł" dostajesz rozbicie: „Paliwo +9 000 zł, Najem +6 000 zł, Usługi obce −2 000 zł, pozostałe pozycje +5 000 zł". Suma wkładów równa się całej zmianie.
Porównywać można dowolne zakresy dat, nie tylko pełne miesiące — np. bieżący kwartał z poprzednim kwartałem albo ostatnie 90 dni z takim samym oknem rok wcześniej.
Strumień i wymiar
W nagłówku strony są dwie grupy przycisków:
- Strumień — Koszty albo Sprzedaż. Określa, którą stronę obrotów analizujesz.
- Wymiar podziału — według czego rozbić zmianę. Dla kosztów do wyboru Kategorie albo Dostawcy, dla sprzedaży Klienci. Po przełączeniu strumienia wymiar ustawia się na pierwszy dostępny.
Pełny stan strony — strumień, wymiar, para okresów i tryb porównania — jest zapisany w adresie URL, więc skopiowany link otwiera dokładnie ten sam widok. Starsze linki z parametrem okresu w poprzednim formacie są przepisywane automatycznie. Ustawienia są też pamiętane w ramach sesji przeglądarki: po przejściu na inną stronę i powrocie zastaniesz ostatni układ.
Okresy i porównanie
Parą okresów steruje oś czasu nad kafelkami — ta sama kontrolka co na stronie Twoja Firma, tu z porównaniem obowiązkowym. Zaznaczenie na osi to okres bieżący, druga ramka pokazuje okres porównawczy. Słupki w tle to histogram danych — widać, w których miesiącach są faktury. Oś obejmuje ostatnie 18 miesięcy.
Zakres zmieniasz, przeciągając krawędzie zaznaczenia albo wybierając preset z listy: Bieżący miesiąc, Bieżący kwartał, Bieżący rok, Poprzedni miesiąc, Ostatnie 30 dni, Ostatnie 90 dni, Poprzedni kwartał, Ostatnie 6 miesięcy, Ostatnie 12 miesięcy, Cały okres.
Tryb porównania wybierasz w liście „Porównaj":
- Poprzedni okres — zakres tej samej długości bezpośrednio przed bieżącym. Działa dla każdego zaznaczenia.
- Poprzedni miesiąc — dostępny tylko, gdy zaznaczony jest pełny miesiąc kalendarzowy.
- Poprzedni rok — ten sam zakres przesunięty o rok wstecz; dostępny dla okresów nie dłuższych niż rok.
Analiza zmian wymaga dwóch okresów, więc opcji „Brak porównania" na tej stronie nie ma. Gdy po zmianie zaznaczenia wybrany tryb przestaje spełniać warunki, strona przełącza się na „Poprzedni okres". Jeśli zaznaczenie jest tak długie, że nawet poprzedni okres nie mieści się na osi, zamiast wykresów pojawia się komunikat z prośbą o skrócenie zakresu.
Cztery kafelki na górze
Bieżący okres
Suma w zaznaczeniu
Okres porównawczy
Baza porównania
Zmiana
Δ kwotowa i procentowa
Główny czynnik
Największy wpływ
Przełącznik „Ukryj kwoty" maskuje wartości kwotowe na kafelkach, wykresach i w tabeli; wartości procentowe pozostają widoczne.
Most zmiany i ranking kontrybucji
Pod kafelkami są dwa wykresy pokazujące te same kontrybucje w dwóch układach.
Most zmiany (po lewej) czyta się od lewej do prawej. Pierwszy słupek to suma okresu porównawczego, ostatni — suma okresu bieżącego (oba niebieskie). Pomiędzy nimi słupki pozycji ułożone narastająco: najpierw wzrosty, od największego, potem spadki. Kolor wynika ze strumienia — dla kosztów wzrost jest czerwony, a spadek zielony, dla sprzedaży odwrotnie; agregat „Inne" jest szary. Nad słupkami naniesione są kwoty: delty przy pozycjach, sumy przy słupkach skrajnych. Najechanie na słupek pokazuje wartości pozycji w obu okresach, różnicę i udział w całej zmianie. Kliknięcie słupka pozycji otwiera jej analizę; słupki sum i „Inne" nie są klikalne.
Ranking kontrybucji (po prawej) pokazuje te same pozycje jako poziome słupki rozchodzące się od wspólnej osi zera: w prawo wzrosty, w lewo spadki. Sortowanie po wielkości wpływu (wartość bezwzględna zmiany), „Inne" zawsze na końcu. Przy każdej pozycji kwota zmiany i procent udziału; w nagłówku licznik pozycji rosnących i malejących. Kliknięcie wiersza działa tak samo jak na moście.
Tabela Kontrybucje
Pod wykresami jest tabela wszystkich kontrybucji; w jej nagłówku para okresów i przycisk „Dodaj zadanie". Kolumny:
- Pozycja — nazwa kategorii, dostawcy albo klienta. Kliknięcie otwiera Analizę kosztów (dla sprzedaży: Analizę sprzedaży) z zaznaczoną pozycją.
- Okres porównawczy — suma pozycji w oknie porównawczym.
- Bieżący okres — suma pozycji w zaznaczeniu.
- Δ — różnica ze znakiem; kolor według strumienia, jak na wykresach.
- % wkładu — udział pozycji w całej zmianie.
Wiersz „Razem" na dole sumuje kolumny obu okresów oraz całą zmianę (100% wkładu). Tabela pokazuje do 15 wierszy: 14 największych pozycji z nazwy, reszta zsumowana w wierszu „Inne (N)", gdzie N to liczba zwiniętych pozycji. Pozycje, których zmiana nie przekracza 1 zł, są pomijane. Kolejność jak na moście: najpierw wzrosty, potem spadki, w obu grupach od największej wartości bezwzględnej.
Zadania z widoku
Wynik analizy można przekazać do realizacji jako zadanie (moduł Zadania) na dwa sposoby:
- „Dodaj zadanie" w nagłówku tabeli — zadanie dla całej analizy, z łączną zmianą procentową i listą największych kontrybutorów w opisie.
- Ikona zadania na końcu wiersza (widoczna po najechaniu) — zadanie dla jednej pozycji, z jej zmianą procentową i udziałem w całej zmianie.
Formularz otwiera się z wypełnionym tytułem, opisem i linkiem prowadzącym z powrotem do tego widoku — z tym samym strumieniem, wymiarem i parą okresów. Opis zadania zawiera wyłącznie wartości procentowe, bez kwot; kwoty zobaczy dopiero osoba, która otworzy link w aplikacji.